Geleneksel değerler ve toplumsal baskıların gölgesinde işlenen namus temelli suçlar, Hollanda genelinde tırmanışa geçmiş durumda. Ülke genelinde polis teşkilatı bünyesinde faaliyet gösteren uzman birimlerin paylaştığı güncel istatistikler, mağduriyet tablosunun son yıllarda daha da ağırlaştığını gözler önüne seriyor.
Ne Oldu, Nerede Yaşandı? Namus Vakalarındaki Sayısal Tablo
Ulusal Namus Kaynaklı Şiddet Uzmanlık Merkezi (LEC EGG) verilerine göre, namus saikiyle gerçekleştirildiği düşünülen olaylar geçtiğimiz yıla oranla yüzde 13 seviyesinde bir artış gösterdi. Düzenli bir büyüme ivmesi çizen kayıtlara bakıldığında; 2022 yılında 594 olan vaka sayıları, 2023 yılında 619’a, 2024 yılında 673’e ve 2025 yılında ise 757’ye yükseldi. 2025 senesinde vakaların coğrafi dağılımına bakıldığında, en yoğun ihbarların 114 olayla Midden Nederland, 110 olayla Noord Holland ve 107 olayla Den Haag bölgelerinden geldiği saptandı.
Neden Artıyor ve Sürece Kimler Müdahale Ediyor?
Merkez yetkililerine göre rakamlardaki bu yükselişin arkasında yatan faktörlerden biri, sahada çalışan profesyonellerin LEC EGG birimiyle çok daha hızlı ve etkin bir biçimde iletişime geçmesi. Merkezin yürüttüğü eğitim ile bilgilendirme faaliyetleri, diğer devlet kurumlarının söz konusu uzmanlık birimine daha kolay ulaşmasını sağlıyor.
LEC EGG Başkanı Wilfred Janmaat, ortaya çıkan bu artış eğilimini “endişe verici” bularak konunun insani boyutuna şu sözlerle dikkat çekiyor:
“Bu rakamların arkasında büyük acılar yatıyor. Bu acılar çoğu zaman mağdurların hayatını derinden etkiliyor. Veriler aynı zamanda mağdur sayısının arttığını gösteriyor.”
Hollanda Kurumları Olayları Nasıl Tanımlıyor ve İşliyor?
Hollanda Sağlık Bakanlığı’na göre bu suç tipi; bir aile ferdinin davranışlarının ailenin şerefine zarar vermesini önlemek amacıyla başvurduğu şiddet eylemleri olarak tanımlanıyor. Emniyet yetkilileri ise bu tarz kültürel çatışmaların birden fazla kültürde yaşanabildiğinin altını çiziyor.
Süreci yöneten uzmanlık merkezi (LEC EGG), yalnızca emniyet birimlerine değil, aynı zamanda Göç ve Vatandaşlık Dairesi (IND), Ulusal Zorla Evlendirme ve Terk Edilme Koordinasyon Merkezi (LKHA) ile kadın sığınma evleri gibi kritik kurumlara da rehberlik ve danışmanlık sağlıyor. Ayrıca Çocuk Koruma Kurulu ve Veilig Thuis gibi organizasyonlar da düzenli bir şekilde bu merkezden olay bazlı destek alıyor.
Karmaşık yapıdaki şiddet ağlarını çözebilmek adına kurum; tehdit, darp, zorlama ve stalking (takip) eylemlerinin yanı sıra tecavüz ile cinsel istismar vakalarını farklı kategoriler altında inceliyor. 2022-2025 dönemine ait verilerde başı çeken eylemler ise darp ve tehdit olarak öne çıkıyor. Buradaki tehdit kavramı yalnızca aleni sözlü saldırıları ifade etmiyor; evlilik dışı ilişki veya hamilelik gibi sırların açığa çıkması durumunda kişinin sosyal çevresinden görebileceği olası tepki ve korkular da bu kapsamda değerlendiriliyor.
Kimler Etkileniyor? Etnik Dağılım
2025 yılında resmi makamlara yansıyan vakaların arka planları incelendiğinde farklı göçmen kökenlerinin sıralamada yer aldığı görülüyor. Aşağıdaki tabloda merkeze iletilen vakaların etnik köken dağılımı yer almaktadır:
| Köken | Vaka Sayısı (2025) | Oran |
|---|---|---|
| Suriyeli | 257 | %34 |
| Türk | 109 | %15 |
| Fas | 83 | %11 |
| Irak | 55 | %7 |
| Afgan | 47 | %6 |
Uzmanlık merkezi, namus meselesinin yalnızca tek tip bir gruba mal edilemeyeceğini belirtirken, incelenen olayların yaklaşık beşte birinde olaya karışan ikinci bir etnik grubun varlığını tespit etmiştir. Dikkat çekici bir diğer veri ise; ele alınan vakaların yine kabaca beşte birinde göçmen geçmişi bulunmayan kişilerin de sürece dahil olmasıdır.
Nasıl Tespit Ediliyor? “Kırmızı Bayraklar” Sistemi
Hollanda polisi, namus bağlamında işlenen suç ihtimallerini saptarken “LEC EGG yöntemi” isimli standart bir protokol uyguluyor. Bu sisteme göre, olası bir vakada namus kökenli şiddet tehlikesine dair beliren tüm kritik işaretler “kırmızı bayraklar” olarak adlandırılıyor. Belirlenen bu uyarıcı göstergeler, kolluk kuvvetlerinin kullandığı elektronik arama ve kayıt sistemlerine entegre edilerek, polis teşkilatının gizli kalmış namus vakalarını daha erken ve kesin bir şekilde tespit etmesine imkan tanıyor.
